{"id":11459,"date":"2023-04-21T19:39:55","date_gmt":"2023-04-21T17:39:55","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.e-polish.eu\/?p=2515"},"modified":"2026-03-26T20:51:17","modified_gmt":"2026-03-26T19:51:17","slug":"2023-rok-wislawy-szymborskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/blog\/2023-rok-wislawy-szymborskiej\/","title":{"rendered":"2023 \u2013 ROK WIS\u0141AWY SZYMBORSKIEJ"},"content":{"rendered":"

To b\u0119dzie opowie\u015b\u0107 o noblistce i Krakowiance, bowiem z Krakowem \u0142\u0105czy si\u0119 \u017cycie i\u00a0tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Wis\u0142awy Szymborskiej, wybitnej poetki, kt\u00f3ra s\u0142owem czarowa\u0142a rzeczywisto\u015b\u0107. Z wielk\u0105 przyjemno\u015bci\u0105 przybli\u017camy Wam t\u0119 pi\u0119kn\u0105 i zas\u0142u\u017con\u0105 dla Polski posta\u0107, o kt\u00f3rej w 1996 roku us\u0142ysza\u0142 ca\u0142y \u015bwiat.<\/p>\n

KIM BY\u0141A POLSKA NOBLISTKA?<\/u><\/strong><\/h4>\n

Wis\u0142awa Szymborska przysz\u0142a na \u015bwiat 2 lipca 1923 roku w folwarku Prowent pod K\u00f3rnikiem (Wielkopolska). Gdy mia\u0142a kilka lat, jej rodzina przenios\u0142a si\u0119 do Krakowa, z kt\u00f3rym poetka i\u00a0eseistka by\u0142a zwi\u0105zana przez ca\u0142e \u017cycie. Podczas II wojny \u015bwiatowej uczestniczy\u0142a w\u00a0potajemnym nauczaniu, kt\u00f3re zako\u0144czy\u0142a zdan\u0105 matur\u0105 w 1941 roku. W 1945 roku zadebiutowa\u0142a w krakowskim „Dzienniku Polskim” wierszem „Szukam s\u0142owa”.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"\"<\/em><\/p>\n

Pani Wis\u0142awa jest autork\u0105 trzynastu tom\u00f3w poetyckich, laureatk\u0105 literackiej Nagrody Nobla, zosta\u0142a uhonorowana najwy\u017cszym odznaczeniem pa\u0144stwowym \u2212 Orderem Or\u0142a Bia\u0142ego, a jej wiersze przet\u0142umaczono na ponad czterdzie\u015bci j\u0119zyk\u00f3w.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

POETYCKI \u015aWIAT PANI WIS\u0141AWY<\/u><\/strong><\/h4>\n

Jako osoba Wis\u0142awa Szymborska odznacza\u0142a si\u0119 inteligencj\u0105, skromno\u015bci\u0105 i olbrzymim poczuciem humoru. Posiada\u0142a wyj\u0105tkowy dar przenikania i nazywania otaczaj\u0105cej j\u0105 rzeczywisto\u015bci. W jednej z rozm\u00f3w radiowych okre\u015bli\u0142a sw\u00f3j los poetki, jako \u201enieustanne szukanie s\u0142\u00f3w\u201d, za\u015b proces tw\u00f3rczy por\u00f3wna\u0142a do wydobywania kszta\u0142tu rze\u017aby z kamienia\u2026<\/p>\n

Dziennikarze i \u015bwiat medi\u00f3w okre\u015blali j\u0105, jako nieuchwytn\u0105 – unika\u0142a bowiem szumu wok\u00f3\u0142 swojej osoby. Niewiele m\u00f3wi\u0142a te\u017c o swym \u017cyciu prywatnym, uwa\u017ca\u0142a, \u017ce taka wiedza jest kompletnie niepotrzebna innym, obcym dla niej osobom.<\/p>\n

Poezja Wis\u0142awy Szymborskiej zadziwia prostot\u0105, w kt\u00f3rej jest miejsce zar\u00f3wno dla ironii i \u017cartu, jak i dla refleksji nad \u015bwiatem i egzystencj\u0105 cz\u0142owieka. I cho\u0107 znana jest g\u0142\u00f3wnie z poezji, w sk\u0142ad jej tw\u00f3rczo\u015bci wchodzi\u0142y te\u017c\u00a0 felietony i eseje, krytyka literacka, t\u0142umaczenia literatury francuskiej, ilustrowanie ksi\u0105\u017cek, a tak\u017ce tzw. wyklejanki-kola\u017ce, z kt\u00f3rych robi\u0142a poczt\u00f3wki, wysy\u0142ane do znajomych.<\/p>\n

 <\/p>\n

\"\"<\/p>\n

LITERACKA NAGRODA NOBLA<\/u><\/strong><\/h4>\n

Pada\u0142 \u015bnieg, siedzia\u0142am w\u00f3wczas na lekcji polskiego, by\u0142 10 grudnia 1996 roku<\/strong>, a Pani Wis\u0142awa Szymborska, mistrzyni pi\u00f3ra i subtelnego humoru, odbiera\u0142a w\u0142a\u015bnie Nagrod\u0119 Nobla w dziedzinie literatury. Zosta\u0142a wyr\u00f3\u017cniona za ca\u0142okszta\u0142t tw\u00f3rczo\u015bci, a zw\u0142aszcza \u201eza poezj\u0119, kt\u00f3ra z ironiczn\u0105 precyzj\u0105 ods\u0142ania prawa biologii i dzia\u0142ania historii we fragmentach ludzkiej rzeczywisto\u015bci\u201d.<\/strong> Odbieraj\u0105c nagrod\u0119, przyzna\u0142a, \u017ce najbardziej ceni dwa ma\u0142e s\u0142owa: \u201enie wiem\u201d. Jak\u017ce wiele to m\u00f3wi o stanie jej ducha i poetyckich poszukiwaniach\u2026<\/p>\n

Ta nagroda okaza\u0142a si\u0119 rewolucj\u0105 nie tylko w naszym kraju, lecz przede wszystkim w cichym \u017cyciu poetki. Nagle, praktycznie z dnia na dzie\u0144, <\/strong>Wis\u0142awa Szymborska przytoczona nawa\u0142em telefon\u00f3w, list\u00f3w i dziennikarzy, chc\u0105c uchroni\u0107 swoj\u0105 prywatno\u015b\u0107 zatrudni\u0142a na stanowisku sekretarza Micha\u0142a Rusinka. Jego pierwszym poczynaniem by\u0142o pono\u0107 uci\u0119cie kabla wci\u0105\u017c dzwoni\u0105cego telefonu, przez co od razu wkupi\u0142 si\u0119 w \u0142aski leciwej ju\u017c Pani. Nowozatrudniony pomocnik mia\u0142 towarzyszy\u0107 noblistce przez trzy miesi\u0105ce. Jak si\u0119 okaza\u0142o \u2013 zosta\u0142 z Szymborsk\u0105 \u00a0ponad 15 lat.<\/p>\n

***<\/p>\n

Wis\u0142awa Szymborska zmar\u0142a w wieku 88 lat 1 lutego 2012 roku w Krakowie. Pochowano j\u0105 na Cmentarzu Rakowickim. Jej pogrzeb zgromadzi\u0142 wielu ludzi kultury, a tak\u017ce przedstawicieli w\u0142adz pa\u0144stwowych i – przede wszystkim – wielbicieli jej poezji. W dniu jej pogrzebu, 9 lutego w po\u0142udnie, z krakowskiej Wie\u017cy Mariackiej zamiast hejna\u0142u odegrana zosta\u0142a melodia Andrzeja Mundkowskiego skomponowana do wiersza noblistki \u201eNic dwa razy\u201d.<\/p>\n

Wszelkie informacje na temat obchod\u00f3w 100-lecia urodzin artystki, a tak\u017ce jej poezji znajdziecie na stronie Fundacji<\/a> promuj\u0105cej spu\u015bcizn\u0119 noblistki.\u00a0<\/strong><\/p>\n

Ko\u0144cz\u0105c t\u0119 opowie\u015b\u0107 oddajmy g\u0142os tej wyj\u0105tkowej osobie. Niech po raz kolejny o\u017cyj\u0105 s\u0142owa, kt\u00f3re tak bardzo kocha\u0142a.<\/p>\n

\u201eMi\u0142o\u015b\u0107 od pierwszego wejrzenia\u201d<\/strong><\/h4>\n

Oboje s\u0105 przekonani,<\/em>
\n\u017ce po\u0142\u0105czy\u0142o ich uczucie nag\u0142e.
\nPi\u0119kna jest taka pewno\u015b\u0107,
\nale niepewno\u015b\u0107 pi\u0119kniejsza.<\/p>\n

S\u0105dz\u0105, \u017ce skoro nie znali si\u0119 wcze\u015bniej,
\nnic mi\u0119dzy nimi nigdy si\u0119 nie dzia\u0142o.
\nA co na to ulice, schody, korytarze,
\nna kt\u00f3rych mogli si\u0119 od dawna mija\u0107?<\/p>\n

Chcia\u0142abym ich zapyta\u0107,
\nczy nie pami\u0119taj\u0105 \u2013
\nmo\u017ce w drzwiach obrotowych
\nkiedy\u015b twarz\u0105 w twarz?
\njakie\u015b \u201eprzepraszam\u201d w \u015bcisku?
\ng\u0142os \u201epomy\u0142ka\u201d w s\u0142uchawce?
\n\u2013 ale znam ich odpowied\u017a.
\nNie, nie pami\u0119taj\u0105.<\/p>\n

Bardzo by ich zdziwi\u0142o,
\n\u017ce od d\u0142u\u017cszego czasu
\nbawi\u0142 si\u0119 nimi przypadek.<\/p>\n

Jeszcze nie ca\u0142kiem got\u00f3w
\nzamieni\u0107 si\u0119 dla nich w los,
\nzbli\u017ca\u0142 ich i oddala\u0142,
\nzabiega\u0142 im drog\u0119
\ni t\u0142umi\u0105c chichot
\nodskakiwa\u0142 w bok.<\/p>\n

By\u0142y znaki, sygna\u0142y,
\nc\u00f3\u017c z tego, \u017ce nieczytelne.<\/p>\n

Mo\u017ce trzy lata temu
\nalbo w zesz\u0142y wtorek
\npewien listek przefrun\u0105\u0142
\nz ramienia na rami\u0119?
\nBy\u0142o co\u015b zgubionego i podniesionego.
\nKto wie, czy ju\u017c nie pi\u0142ka
\nw zaro\u015blach dzieci\u0144stwa?<\/p>\n

By\u0142y klamki i dzwonki,
\nna kt\u00f3rych zawczasu
\ndotyk k\u0142ad\u0142 si\u0119 na dotyk.
\nWalizki obok siebie w przechowalni.
\nBy\u0142 mo\u017ce nawet pewnej nocy jednakowy sen,
\nnatychmiast po zbudzeniu zamazany.<\/p>\n

Ka\u017cdy przecie\u017c pocz\u0105tek
\nto tylko ci\u0105g dalszy,
\na ksi\u0119ga zdarze\u0144
\nzawsze otwarta w po\u0142owie.<\/em><\/p>\n

Zdj\u0119cia:<\/u><\/strong><\/h5>\n