{"id":1614,"date":"2019-10-15T12:59:27","date_gmt":"2019-10-15T10:59:27","guid":{"rendered":"https:\/\/e-polish.eu\/blog\/?p=1614"},"modified":"2019-10-15T12:59:27","modified_gmt":"2019-10-15T10:59:27","slug":"dwa-tysiace-pierwszy-czy-dwutysieczny-pierwszy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/blog\/dwa-tysiace-pierwszy-czy-dwutysieczny-pierwszy\/","title":{"rendered":"Dwa tysi\u0105ce pierwszy czy dwutysi\u0119czny pierwszy?"},"content":{"rendered":"

Na li\u015bcie b\u0142\u0119d\u00f3w najcz\u0119\u015bciej pope\u0142nianych przez Polak\u00f3w, obok \u201ew\u0142ancza\u0107\u201d<\/em> w miejsce w\u0142\u0105cza\u0107<\/em>, \u201ewzi\u0105\u015b\u0107<\/em>\u201d zamiast wzi\u0105\u0107<\/em> i kupowa\u0107<\/em> zast\u0119powanym przez niepoprawne \u201ekupywa\u0107<\/em>\u201d, znajduj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto nieprawid\u0142owo podawane daty. Problem stanowi\u0105 zar\u00f3wno daty dzienne, jak i roczne. W tarapaty wp\u0119dza nie tylko spos\u00f3b, w jaki je odczytujemy, ale te\u017c ich poprawny zapis, kt\u00f3ry w j\u0119zyku polskim mo\u017ce r\u00f3\u017cni\u0107 si\u0119 od zasad obowi\u0105zuj\u0105cych w innych j\u0119zykach. Kt\u00f3ra z form podanych w tytule jest poprawna? Je\u015bli macie w\u0105tpliwo\u015bci, zapraszam do lektury!<\/p>\n

Jak odczytywa\u0107 daty?<\/strong><\/h4>\n

1.09<\/strong> – to pierwszy wrzesie\u0144 czy pierwszy wrze\u015bnia? Oczywi\u015bcie poprawna jest druga opcja! Wrzesie\u0144 w roku jest tylko jeden (drugi czy trzeci wrzesie\u0144 nie istnieje), a ta data nie oznacza nic innego jak pierwszy (dzie\u0144) wrze\u015bnia.<\/p>\n

Dnia czy w dniu?<\/strong> \u2013 w oficjalnych pismach, na przyk\u0142ad s\u0105dowych, data w po\u0142\u0105czeniu ze s\u0142owem \u201edzie\u0144\u201d cz\u0119sto si\u0119 pojawia. Kt\u00f3rej formy u\u017cyliby\u015bcie w tek\u015bcie? Okazuje si\u0119, \u017ce poprawne s\u0105 obydwie, chocia\u017c W dniu pierwszego wrze\u015bnia\u2026<\/em> brzmi nieco bardziej oficjalnie. W tekstach innych ni\u017c urz\u0119dowe lepiej ich nie u\u017cywa\u0107.<\/p>\n

W dniu pierwszego wrze\u015bnia czy w dniu pierwszym wrze\u015bnia? <\/strong>\u2013 na kt\u00f3r\u0105 opcj\u0119 by\u015bcie postawili? Mogliby\u015bcie \u015bmia\u0142o zaryzykowa\u0107 obydwie. Pierwsza jednak jest cz\u0119\u015bciej spotykana.<\/p>\n

2001 <\/strong>\u2013 dwa tysi\u0105ce pierwszy czy dwutysi\u0119czny pierwszy? Tutaj odpowied\u017a jest jednoznaczna. Tylko pierwsza forma jest poprawna. Wyra\u017cenie dwutysi\u0119czny<\/em> odnosi si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do roku 2000. M\u00f3wimy: w dwutysi\u0119cznym roku, od dwutysi\u0119cznego roku<\/em>\u2026., ale ju\u017c: w dwa tysi\u0105ce pierwszym roku, od dwa tysi\u0105ce pierwszego roku\u2026<\/em> Sytuacja jest podobna jak w przypadku roku tysi\u0119cznego.<\/p>\n

 <\/p>\n

Jak je zapisywa\u0107?<\/strong><\/h4>\n

W j\u0119zyku polskim jest kilka sposob\u00f3w na poprawne zapisywanie daty. Pierwszy wrze\u015bnia dwa tysi\u0105ce dziewi\u0119tnastego roku<\/em> mo\u017cemy zapisa\u0107 tak:<\/p>\n

1.9.2019
\n1.09.2019
\n1-09-2019
\n1 IX 2019
\n1 wrze\u015bnia 2019<\/strong><\/p>\n

A co ze s\u0142owem \u201erok\u201d lub skr\u00f3tem \u201er.<\/em>\u201d? Nie jest konieczne ich stosowanie i mo\u017cna je pomija\u0107, chocia\u017c zwyczajowo si\u0119 je stosuje. Wiele zale\u017cy tutaj od tekstu, w jakim wyst\u0119puj\u0105. Je\u017celi ten jest wr\u0119cz naje\u017cony datami, powtarzanie s\u0142owa \u201erok\u201d nie wp\u0142yn\u0119\u0142oby dobrze na styl.<\/p>\n

Jak \u0107wiczy\u0107 daty na lekcjach?
\n<\/strong><\/p>\n

Je\u015bli daty sprawiaj\u0105 problem nawet Polakom, nie mo\u017cemy oczekiwa\u0107, \u017ce obcokrajowcy opanuj\u0105 je bez mrugni\u0119cia okiem. Tak jak w przypadku innych zagadnie\u0144, tak i tutaj wprowadzamy je krok po kroku, co u\u0142atwia uczniom spraw\u0119 i daje czas na \u201eprzetrawienie\u201d nowych form. Nasi studenci najpierw poznaj\u0105 nazwy miesi\u0119cy (luty, maj, listopad<\/em>), potem ucz\u0105 si\u0119 ich w miejscowniku (w lutym, w maju, w listopadzie<\/em>), nast\u0119pnie dodajemy dzie\u0144 i odr\u00f3\u017cniamy podawanie dzisiejszej daty od pytania \u201eKiedy?\u201d (trzeci maja<\/em>, ale trzeciego maja<\/em>), a dopiero w ko\u0144cowym etapie dodajemy rok.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

DATY DZIENNE<\/strong><\/h4>\n

Zwyczajowo \u0107wiczymy je, podaj\u0105c daty urodzin i imienin, ale te\u017c wa\u017cnych \u015bwi\u0105t i uroczysto\u015bci w danym kraju. Gdy uczniowie dowiedz\u0105 si\u0119 ju\u017c, kiedy w Polsce obchodzimy Dzie\u0144 Matki, andrzejki, a kiedy \u015bwi\u0119tujemy Dzie\u0144 Nauczyciela, mo\u017cemy pokusi\u0107 si\u0119 o zapoznanie ich z tymi mniej typowymi \u015bwi\u0119tami (Dniem Przytulania, Dniem bez Papierosa czy Dniem Kota). Niech uczniowie sami wymy\u015bl\u0105 oryginalne \u015bwi\u0119to, jakie powinno zosta\u0107 wpisane do kalendarza (Dzie\u0144 Pokrzywdzonych przez Polsk\u0105 Gramatyk\u0119?) i zaplanuj\u0105 dla niego odpowiedni\u0105 dat\u0119 (a potem odpowiednio uargumentuj\u0105 sw\u00f3j wyb\u00f3r). W \u0107wiczeniu dat mo\u017ce nam te\u017c pom\u00f3c gry.<\/p>\n

M\u00d3J KALENDARZ<\/strong> \u2013 uczniowie otrzymuj\u0105 kalendarz uzupe\u0142niony tylko w po\u0142owie. Ich zadanie polega na uzyskaniu informacji od drugiej osoby z pary i wpisaniu zaplanowanych aktywno\u015bci do kalendarza, a nast\u0119pnie odnalezieniu takiej daty, kt\u00f3ra umo\u017cliwi obydwu osobom wsp\u00f3lny wypad w g\u00f3ry, wyj\u015bcie do kina, udzia\u0142 w wieczorze panie\u0144skim itp. (kalendarze mo\u017cna znale\u017a\u0107 w niedawno wydanych \u201eGrach i zabawach 2\u201d do podr\u0119cznika \u201ePolski krok po kroku 2\u201d).<\/p>\n

 <\/p>\n

WA\u017bNE DATY<\/strong> \u2013 uczniowie zapisuj\u0105 na ma\u0142ych karteczkach wa\u017cne dla nich daty, a zadaniem ich koleg\u00f3w z pary jest odgadni\u0119cie, co to za dzie\u0144. Mo\u017ce to rocznica \u015blubu, rozpocz\u0119cie nowej pracy , a mo\u017ce urodziny ukochanego kota? Mo\u017cemy te\u017c rozda\u0107 uczniom kalendarz zesz\u0142ego roku i poprosi\u0107 ich o zaznaczenie wa\u017cnych wydarze\u0144 takich jak podr\u00f3\u017c, przeprowadzka, zawarcie nowych znajomo\u015bci, a nast\u0119pnie opisanie ich koledze z pary.<\/p>\n

DATY ROCZNE<\/strong><\/h4>\n

Te daj\u0105 nam wi\u0119cej mo\u017cliwo\u015bci do wyboru i naturalnie \u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 z przesz\u0142o\u015bci\u0105. Jest to dobry moment na zapoznanie uczni\u00f3w z wa\u017cnymi wydarzeniami ze \u015bwiatowej i polskiej historii.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

QUIZ<\/strong> \u2013 mo\u017cemy przygotowa\u0107 dla uczni\u00f3w konkurs na dopasowanie najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 z historii \u015bwiata (pierwszy lot na Ksi\u0119\u017cyc, odkrycie Ameryki, pierwsza nowo\u017cytna olimpiada) do dat. Innym pomys\u0142em jest odgadywanie, kiedy urodzi\u0142y si\u0119 wa\u017cne i znane wszystkim postaci (Leonardo da Vinci, Krzysztof Kolumb, Albert Einstein, ale te\u017c Myszka Miki, Smerfy czy Muminki). Quiz mo\u017ce przybra\u0107 form\u0119 teleturnieju lub rywalizacji par.<\/p>\n

TROCH\u0118 HISTORII<\/strong> \u2013 w pierwszym etapie uczniowie losuj\u0105 wa\u017cne wydarzenie z historii Polski i musz\u0105 odczyta\u0107 jego dat\u0119. W drugim etapie czytaj\u0105 dat\u0119, a zadaniem pozosta\u0142ych uczni\u00f3w jest odgadni\u0119cie, co wtedy si\u0119 wydarzy\u0142o (karty do \u0107wicze\u0144 mo\u017cecie r\u00f3wnie\u017c odnale\u017a\u0107 w \u201eGrach i zabawach 2\u201d). Uczniowie mog\u0105 dopasowywa\u0107 fotografie ilustruj\u0105ce wa\u017cne wydarzenia do osi czasu, uzupe\u0142nia\u0107 kalendaria na podstawie tekst\u00f3w czy odczytywa\u0107 opisy wydarze\u0144 z datami tak, by grupa odgad\u0142a, o jaki fakt lub posta\u0107 historyczn\u0105 chodzi.<\/p>\n

Nie zapominajmy o tym, by daty \u0107wiczy\u0107 stale, nawet po dzwonku oznaczaj\u0105cym koniec lekcji, na przyk\u0142ad umawiaj\u0105c si\u0119 na nast\u0119pne zaj\u0119cia, telefonuj\u0105c do fryzjera czy planuj\u0105c wsp\u00f3lne wyj\u015bcie do kina.<\/p>\n

A po wi\u0119cej informacji na temat odczytywania i zapisu dat odsy\u0142am tu:
\nhttps:\/\/sjp.pwn.pl\/poradnia\/szukaj\/daty.html<\/a><\/p>\n

Autor: Paulina Kuc<\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Na li\u015bcie b\u0142\u0119d\u00f3w najcz\u0119\u015bciej pope\u0142nianych przez Polak\u00f3w, obok \u201ew\u0142ancza\u0107\u201d w miejsce w\u0142\u0105cza\u0107, \u201ewzi\u0105\u015b\u0107\u201d zamiast wzi\u0105\u0107 i kupowa\u0107 zast\u0119powanym przez niepoprawne […]<\/p>\n","protected":false},"author":7908,"featured_media":1618,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[1955],"tags":[2157,2177,2209,2211,2243,2701,2945,2949,3383,3535,3931],"class_list":["post-1614","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dla-nauczyciela-jezyka-polskiego-dla-obcokrajowcow","tag-cwiczenia","tag-czas","tag-daty","tag-daty-roczne","tag-dni","tag-lata","tag-nauka-jezyka","tag-nauka-jezyka-polskiego","tag-porady-dla-nauczycieli","tag-rok","tag-wazne-daty"],"aioseo_notices":[],"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1.jpg",1916,405,false],"thumbnail":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x63.jpg",300,63,true],"medium_large":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-768x162.jpg",768,162,true],"large":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-1024x216.jpg",1024,216,true],"1536x1536":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-1536x325.jpg",1536,325,true],"2048x2048":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1.jpg",1916,405,false],"page-small":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-210x297.jpg",210,297,true],"woocommerce_thumbnail":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x63.jpg",300,63,true],"woocommerce_single":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-300x63.jpg",300,63,true],"woocommerce_gallery_thumbnail":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-100x100.jpg",100,100,true],"lws_wr_thumbnail":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-96x20.jpg",96,20,true],"lws_wr_thumbnail_small":["https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1-1-42x9.jpg",42,9,true]},"uagb_author_info":{"display_name":"epolish","author_link":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/blog\/author\/epolish\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Na li\u015bcie b\u0142\u0119d\u00f3w najcz\u0119\u015bciej pope\u0142nianych przez Polak\u00f3w, obok \u201ew\u0142ancza\u0107\u201d w miejsce w\u0142\u0105cza\u0107, \u201ewzi\u0105\u015b\u0107\u201d zamiast wzi\u0105\u0107 i kupowa\u0107 zast\u0119powanym przez niepoprawne […]","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1614","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7908"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1614"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1614\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1618"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1614"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1614"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1614"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}