{"id":1851,"date":"2020-06-12T11:03:06","date_gmt":"2020-06-12T09:03:06","guid":{"rendered":"https:\/\/e-polish.eu\/blog\/?p=1851"},"modified":"2020-06-12T11:03:06","modified_gmt":"2020-06-12T09:03:06","slug":"rogata-historia-poznanskich-koziolkow-symbole-polskich-miast-cz-5","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/blog\/rogata-historia-poznanskich-koziolkow-symbole-polskich-miast-cz-5\/","title":{"rendered":"ROGATA HISTORIA POZNA\u0143SKICH KOZIO\u0141K\u00d3W &#8211; SYMBOLE POLSKICH MIAST cz. 5"},"content":{"rendered":"<p>Nie tak dawno pisa\u0142am Wam o Pacanowie i przesympatycznym, czaruj\u0105cym Kozio\u0142ku, kt\u00f3ry z tobo\u0142kiem na plecach wyruszy\u0142 w wielk\u0105 wypraw\u0119. Jednak Mato\u0142ek to nie jedyny przedstawiciel tego gatunku o og\u00f3lnopolskiej s\u0142awie. Dzi\u015b zabieram Was w podr\u00f3\u017c do jednego z bardziej urokliwych miast naszego kraju \u2013 pi\u0119knego i dostojnego Poznania, by nieco bli\u017cej pozna\u0107 histori\u0119 innych kozio\u0142k\u00f3w \u2013 tym razem spogl\u0105daj\u0105cych z miejskiego ratusza!<!--more--><\/p>\n<h4><strong>POZNA\u0143SKI RATUSZ\u00a0<\/strong><\/h4>\n<p>Bez w\u0105tpienia pozna\u0144ski ratusz jest ikon\u0105 sam\u0105 w sobie \u2013 szlachetny, renesansowy budynek stanowi serce Starego Miasta przyci\u0105gaj\u0105c mieszka\u0144c\u00f3w i turyst\u00f3w. Przez lata swego istnienia sam budynek wielokrotnie si\u0119 zmienia\u0142 &#8211; by\u0142 zniszczony, przebudowywany oraz przechodzi\u0142 gruntown\u0105 renowacj\u0119.<\/p>\n<p>Oryginalnie, ratusz zosta\u0142 zbudowany w stylu gotyckim ju\u017c prawdopodobnie w drugiej po\u0142owie XIII wieku, cho\u0107 najstarsza wzmianka o nim pochodzi z 1310 roku. W XVI wieku budynek zosta\u0142 powa\u017cnie uszkodzony przez wielki po\u017car miasta i w\u00f3wczas pod nadzorem Jana Baptysty Quadro z Lugano nadano mu renesansowy charakter. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie elewacje budowli maj\u0105 jednolity styl, a jedynym zewn\u0119trznym \u015bwiadectwem gotyckiej przesz\u0142o\u015bci jest ceglany fragment wie\u017cy. Dzi\u015b Ratusz nie pe\u0142ni tak\u017ce swojej funkcji, jest za to siedzib\u0105 Muzeum Historii Miasta Poznania, a wok\u00f3\u0142 niego roztaczaj\u0105 si\u0119 urokliwe domki budnicze, czyli w\u0105skie, kolorowe kamieniczki z podcieniami, w kt\u00f3rych toczy si\u0119 handel.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-1852\" src=\"https:\/\/e-polish.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-1280x853.jpg\" alt=\"\" width=\"700\" height=\"467\" srcset=\"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-1280x853.jpg 1280w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-300x200.jpg 300w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-768x512.jpg 768w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-96x64.jpg 96w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-42x28.jpg 42w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-510x340.jpg 510w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920-600x400.jpg 600w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-1913975_1920.jpg 1920w\" sizes=\"auto, (max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/p>\n<p>A teraz do sedna.<\/p>\n<p>Podobnie, jak d\u017awi\u0119k tr\u0105bki z krakowskiej wie\u017cy Mariackiej przyci\u0105ga i gromadzi t\u0142umy, tak samo i w Poznaniu dziej\u0105 si\u0119 magiczne, miejskie rytua\u0142y. Z wie\u017cy ratuszowej codziennie o godzinie 12.00 odgrywany jest\u00a0hejna\u0142 Poznania, podczas kt\u00f3rego <strong>trykaj\u0105 si\u0119<\/strong> s\u0142ynne\u00a0pozna\u0144skie kozio\u0142ki, a towarzysz\u0105 temu szeroko otwarte oczy obserwuj\u0105cych oraz wyci\u0105gni\u0119te aparaty i kom\u00f3rki. Co to znaczy \u201e<strong>tryka\u0107 si\u0119<\/strong>\u201d, zapytacie. Ot\u00f3\u017c to ciekawe i nieco dziwne s\u0142owo oznacza uderza\u0107 kogo\u015b lub co\u015b, zw\u0142aszcza czym\u015b ostrym. W przypadku kozio\u0142k\u00f3w to po prostu b\u00f3\u015b\u0107 si\u0119, czyli uderza\u0107 lub przepycha\u0107 r\u00f3\u017ckami.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-1853\" src=\"https:\/\/sklep.e-polish.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/797px-Koziolki_EURO_2012.jpg\" alt=\"\" width=\"700\" height=\"527\" \/><\/p>\n<h4><strong>JAK KOZIO\u0141KI NA RATUSZ WYSKOCZY\u0141Y?<\/strong><\/h4>\n<p>Dzieje kozio\u0142k\u00f3w rozpoczynaj\u0105 si\u0119 w XVI wieku, kiedy to wybucha wielki po\u017car Poznania. W bezlitosnym ogniu sp\u0142on\u0119\u0142y nie tylko domy i ko\u015bcio\u0142y, lecz cz\u0119\u015bciowo tak\u017ce i zabytkowy ratusz wraz z wie\u017c\u0105 i zegarem. Mieszka\u0144cy miasta przez d\u0142ugie lata pr\u00f3bowali odbudowa\u0107 star\u00f3wk\u0119, dotkliwie odczuwaj\u0105c brak miejskiej budowli i zegara, kt\u00f3ry w du\u017cej mierze wyznacza\u0142 rytm codziennego \u017cycia. W 1538 roku przeprowadzono zbi\u00f3rk\u0119 przeznaczon\u0105 na uruchomienie nowego czasomierza, a uzbieran\u0105 sum\u0119 zaplanowano na wynagrodzenie dla \u015blusarza o imieniu Franciszek. Niestety praca nie zosta\u0142a wykonana jak nale\u017cy, bowiem w kilka lat p\u00f3\u017aniej zadanie to otrzyma\u0142 nowy zegarmistrz <strong>Bart\u0142omiej Wolff z Gubina, z kt\u00f3rym podpisano kontrakt 21 marca 1551<\/strong><strong>. <\/strong><\/p>\n<p>Rajcy miejscy wyj\u0105tkowo precyzyjnie okre\u015blili swoje zam\u00f3wienie, bowiem zegar mia\u0142 by\u0107 wyposa\u017cony w cztery tarcze z zaznaczonymi kwadransami, a cyfry powinny by\u0107 wykonane z miedzi w takiej wielko\u015bci<em>,\u00a0jak na zegarze na ratuszu w Gda\u0144sku. <\/em>Ponadto tarcza mia\u0142a by\u0107 wyposa\u017cona w mechanizm wskazuj\u0105cy 12 miesi\u0119cy, a urozmaiceniem ca\u0142o\u015bci powinna by\u0107\u00a0<em><strong>urz\u0105dzenie b\u0142aze\u0144skie<\/strong><\/em><em>, kt\u00f3rym to okaza\u0142y si\u0119 dwa kozio\u0142ki, tyrkaj\u0105ce si\u0119 przed ka\u017cdym biciem godzin.<\/em><\/p>\n<p>Tym razem praca zosta\u0142a wykonana zgodnie z zam\u00f3wieniem, gdy\u017c zegar przetrwa\u0142 na wie\u017cy ponad sto lat &#8211; a\u017c do kolejnego po\u017caru w 1675 roku. Cisz\u0105 owiane s\u0105 jednak losy kozio\u0142k\u00f3w, gdy\u017c na ich temat nie zachowa\u0142y si\u0119 \u017cadne informacje. Milcz\u0105 o nich kroniki i zapiski podr\u00f3\u017cnik\u00f3w. Nie wiadomo tak\u017ce, dlaczego mistrz Wolff upodobali sobie w\u0142a\u015bnie te zwierz\u0119ta. Oczywi\u015bcie za histori\u0105 kozio\u0142k\u00f3w kryje si\u0119 legenda, kt\u00f3r\u0105 warto pozna\u0107 i wys\u0142ucha\u0107, w ramach j\u0119zykowych \u0107wicze\u0144. Nie wyja\u015bnia ona historycznego pochodzenia zwierz\u0105tek w mechanizmie zegara, ale doskonale pobudza wyobra\u017ani\u0119, bowiem kozio\u0142ki uciek\u0142y na wie\u017c\u0119 ratusza, bo mia\u0142y stanowi\u0107 g\u0142\u00f3wne danie na \u015bredniowiecznej uczcie&#8230;czego oczywi\u015bcie pr\u00f3bowa\u0142y unikn\u0105\u0107.<\/p>\n<p><strong>Pos\u0142uchajcie:<\/strong> <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=XudcMIswUqg\">https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=XudcMIswUqg<\/a><\/p>\n<p>Jak opowiada dr Magdalena Mrugalska-Banaszak, kustosz Muzeum Historii Miasta Poznania, kontrakt z zegarmistrzem odnale\u017ali w archiwach niemieccy badacze, przeprowadzaj\u0105cy prace konserwatorskie w ratuszu na pocz\u0105tku XX w. W 1913 roku kozio\u0142ki ponownie pojawi\u0142y si\u0119 na wie\u017cy ratusza, ale Poznaniacy nie od razu je pokochali \u2013 sam mechanizm cz\u0119sto si\u0119 zacina\u0142 i p\u0142ata\u0142 psikusy oczekuj\u0105cym na spektakl widzom. Dzi\u015b jednak wydaje si\u0119, \u017ce zwierzaki by\u0142y w mie\u015bcie od zawsze, cho\u0107 w obecnej formie, s\u0105 z nami dopiero od ponad stu lat.<strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<h4><strong>KOZIO\u0141KI, KOZIO\u0141KI, JAK MACIE NA IMI\u0118?<\/strong><strong>\u00a0<\/strong><\/h4>\n<p>Przez stulecia kozio\u0142ki by\u0142y po prostu kozio\u0142kami \u2013 bezimiennymi stworzeniami budz\u0105cymi u\u015bmiech przechodni\u00f3w. Jednak ich popularno\u015b\u0107 sprawi\u0142a, \u017ce na antenie Radia Z\u0142ote Przeboje w 2002 roku og\u0142oszono konkurs na imiona dla sympatycznej pary. Poznaniacy z zapa\u0142em odpowiedzieli na zabaw\u0119 i w wyniku g\u0142osowania rozstrzygni\u0119to, i\u017c jeden z nich b\u0119dzie <strong>Tyrkiem<\/strong>, a drugi <strong>Pyrkiem<\/strong>. Dla niewtajemniczonych s\u0142owo \u201etyra\u0107\u201d oznacza w gwarze pozna\u0144skiej (i nie tylko!) \u2013 \u201eci\u0119\u017cko pracowa\u0107\u201d, za\u015b \u201epyra\u201d to pozna\u0144skie okre\u015blenie ziemniaka, kt\u00f3ry jest niezwykle popularny w Wielkopolsce. W Poznaniu stoi nawet pomnik po\u015bwi\u0119cony temu szlachetnemu warzywu o niezbyt tw\u00f3rczej nazwie \u201ePozna\u0144ska Pyra\u201d. Sw\u00f3j w\u0142asny pomnik maj\u0105 i kozio\u0142ki. Autorem rze\u017aby jest Robert Soboci\u0144ski. Rze\u017aba stoi na placu Kolegiackim, przed Urz\u0119dem Miasta Poznania, od 2002 roku. Obecnie, ze wzgl\u0119du na prace remontowe, Tyrka i Pyrka przeniesiono czasowo do Parku Chopina, gdzie niezmiennie ciesz\u0105 i du\u017cych i ma\u0142ych.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-1854\" src=\"https:\/\/e-polish.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/Pomnik_Kozio\u0142k\u00f3w_Pozna\u0144-1280x849.jpg\" alt=\"\" width=\"700\" height=\"464\" \/><\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Mamy nadziej\u0119, \u017ce w niedalekiej przysz\u0142o\u015bci odwiedzicie Pozna\u0144 i na w\u0142asne oczy zobaczycie uroczy symbol miasta, dostojny ratusz i zasmakujecie ziemniaczane specja\u0142y, o kt\u00f3re w mie\u015bcie nietrudno!<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-1855\" src=\"https:\/\/e-polish.eu\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-1280x887.jpg\" alt=\"\" width=\"700\" height=\"485\" srcset=\"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-1280x887.jpg 1280w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-300x208.jpg 300w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-1024x710.jpg 1024w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-768x532.jpg 768w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-1536x1065.jpg 1536w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-96x67.jpg 96w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-42x29.jpg 42w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920-490x340.jpg 490w, https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-content\/uploads\/2020\/06\/poznan-85099_1920.jpg 1920w\" sizes=\"auto, (max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/p>\n<p>Autor: Iwona Huber<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nie tak dawno pisa\u0142am Wam o Pacanowie i przesympatycznym, czaruj\u0105cym Kozio\u0142ku, kt\u00f3ry z tobo\u0142kiem na plecach wyruszy\u0142 w wielk\u0105 wypraw\u0119. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":7911,"featured_media":1856,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_uag_custom_page_level_css":"","site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[1963],"tags":[2629,2633,2711,2713,2715,2845,3407,3409,3507],"class_list":["post-1851","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-o-polsce-i-nauka-jezyka-polskiego","tag-koziolek","tag-koziolki","tag-legenda","tag-legendy","tag-legendy-polskie","tag-miasta-polski","tag-poznan","tag-poznanskie-koziolki","tag-ratusz"],"aioseo_notices":[],"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false,"page-small":false,"woocommerce_thumbnail":false,"woocommerce_single":false,"woocommerce_gallery_thumbnail":false,"lws_wr_thumbnail":false,"lws_wr_thumbnail_small":false},"uagb_author_info":{"display_name":"Iwona Huber","author_link":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/blog\/author\/ihuber\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Nie tak dawno pisa\u0142am Wam o Pacanowie i przesympatycznym, czaruj\u0105cym Kozio\u0142ku, kt\u00f3ry z tobo\u0142kiem na plecach wyruszy\u0142 w wielk\u0105 wypraw\u0119. [&hellip;]","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1851","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7911"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1851"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1851\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1851"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1851"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1851"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}