{"id":2195,"date":"2021-09-17T12:23:23","date_gmt":"2021-09-17T10:23:23","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.e-polish.eu\/?p=2195"},"modified":"2021-09-17T12:23:23","modified_gmt":"2021-09-17T10:23:23","slug":"niedzwiedz-wojtek-dzielny-zolnierz-armii-generala-andersa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/e-polish.eu\/sklep\/blog\/niedzwiedz-wojtek-dzielny-zolnierz-armii-generala-andersa\/","title":{"rendered":"NIED\u0179WIED\u0179 WOJTEK – dzielny \u017co\u0142nierz Armii Genera\u0142a Andersa"},"content":{"rendered":"

S\u0105 takie historie, na pograniczu ba\u015bni, kt\u00f3re wydarzy\u0142y si\u0119 naprawd\u0119. Jedn\u0105 z nich jest historia niezwyk\u0142ego, brunatnego nied\u017awiedzia o imieniu Wojtek<\/strong>, kt\u00f3ry \u2013 troch\u0119 przypadkiem \u2013 trafi\u0142 do polskiego wojska i sta\u0142 si\u0119 \u017co\u0142nierzem. Niemo\u017cliwe? Koniecznie przeczytajcie jego wyj\u0105tkowy \u017cyciorys.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Pomnik \u201eWojtka\u201d, Edynburg, Szkocja<\/p>\n

DAWNO, DAWNO TEMU GDZIE\u015a NA BLISKIM WSCHODZIE\u2026<\/u><\/strong><\/h4>\n

Nasza opowie\u015b\u0107 rozpoczyna si\u0119 w kwietniu 1942 roku na Bliskim Wschodzie (tereny dzisiejszego Iranu), gdzie stacjonowa\u0142y oddzia\u0142y polskiego wojska dowodzonego przez genera\u0142a W\u0142adys\u0142awa Andersa. Sk\u0105d si\u0119 tam wzi\u0119\u0142y? To odr\u0119bny temat, zarysujmy jednak ramowy kontekst historyczny.<\/p>\n

(\u2026) 21 lipca 1943 roku, rozkazem Naczelnego Wodza gen. W\u0142adys\u0142awa Sikorskiego z jednostek Armii Polskiej na Wschodzie utworzony zosta\u0142 2 Korpus Polski<\/strong>, kt\u00f3rego dow\u00f3dztwo obj\u0105\u0142 gen. W\u0142adys\u0142aw Anders. Trzon si\u0142 przysz\u0142ego Korpusu stanowili obywatele polscy uwolnieni z sowieckich wi\u0119zie\u0144 po podpisaniu 30 lipca 1941 r. uk\u0142adu Sikorski-Majski i przywr\u00f3ceniu zerwanych po 17 wrze\u015bnia 1939 r. stosunk\u00f3w dyplomatycznych mi\u0119dzy Polsk\u0105 a ZSRS. Dzi\u0119ki temu sta\u0142o si\u0119 r\u00f3wnie\u017c mo\u017cliwe tworzenie na terenie Zwi\u0105zku Sowieckiego Polskich Si\u0142 Zbrojnych.<\/em><\/p>\n

Taki to pocz\u0105tek mia\u0142a tzw. <\/em>Armia Andersa<\/em><\/strong>, zwana Polsk\u0105 Armi\u0105 na Wschodzie. Na mocy porozumie\u0144 polsko-radziecko-brytyjskich Armia zosta\u0142a ewakuowana w dw\u00f3ch akcjach w marcu-kwietniu i sierpniu-wrze\u015bniu 1942 roku do Iranu w celu wzmocnienia si\u0142 aliant\u00f3w na Bliskim Wschodzie. Wraz z ni\u0105 ZSRR opu\u015bci\u0142o ok. 40 tys. cywil\u00f3w (\u2026)<\/em><\/p>\n

Pewnego dnia \u017co\u0142nierze wracaj\u0105cy do obozu, spotkali na targu miejscowego ch\u0142opca, trzymaj\u0105cego w worku ma\u0142ego nied\u017awiadka \u2013 sierot\u0119. Polacy bez namys\u0142u postanowili zabra\u0107 go ze sob\u0105, w zamian ofiaruj\u0105c ch\u0142opcu puszk\u0119 konserw i scyzoryk\u2026<\/p>\n

Musicie wiedzie\u0107, \u017ce zwierz\u0119 od razu skrad\u0142o serca nowych w\u0142a\u015bcicieli. Przez pierwsze trzy miesi\u0105ce opiekowa\u0142a si\u0119 nim nastoletnia uciekinierka Irena Bokiewicz<\/strong>, kt\u00f3ra po pobycie na Syberii znalaz\u0142a si\u0119 w\u015br\u00f3d tysi\u0119cy cywil\u00f3w ewakuowanych z ZSRR wraz z armi\u0105 gen. Andersa. Ma\u0142y Wojtu\u015b nie potrafi\u0142 jeszcze samodzielnie je\u015b\u0107, dlatego karmiono go skondensowanym mlekiem z butelki po w\u00f3dce ze szmacianym smoczkiem. Tak oto rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 niezwyk\u0142a przyja\u017a\u0144 mi\u0119dzy zwierz\u0119ciem, a lud\u017ami rodz\u0105ca si\u0119 w warunkach wojny, drogi i \u017co\u0142nierskiej rzeczywisto\u015bci.<\/p>\n

PRAWDZWY \u017bO\u0141NIERZ<\/u><\/strong><\/h4>\n

Aby oficjalnie usankcjonowa\u0107 obecno\u015b\u0107 Wojtka w\u015br\u00f3d oddzia\u0142u wojskowego, nied\u017awied\u017a zosta\u0142 przyj\u0119ty do 2 Korpusu Polskiego. Jak podaj\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142a: \u201enowemu rekrutowi przys\u0142ugiwa\u0142 mundur, he\u0142m, mena\u017cka, p\u0142aszcz przeciwdeszczowy oraz kalosze. Wkr\u00f3tce te\u017c jego jad\u0142ospis powi\u0119kszy\u0142 si\u0119 o racje \u017co\u0142nierskie<\/em>\u201d. Wojtek uwielbia\u0142 owoce, s\u0142odkie syropy, marmolad\u0119 i \u2013 jak na misia przysta\u0142o \u2013 mi\u00f3d oraz\u2026 piwo. Szczeg\u00f3lnie upodoba\u0142 sobie chmielowy trunek serwowany w puszkach, kt\u00f3re potrafi\u0142 przedziurawi\u0107 pazurem. Uwielbia\u0142 tak\u017ce bawi\u0107 si\u0119 z \u017co\u0142nierzami (szczeg\u00f3lnym w zapasy!) i je\u017adzi\u0107 wojskowymi ci\u0119\u017car\u00f3wkami. Wraz z polsk\u0105 armi\u0105 przeszed\u0142 ca\u0142y szlak bojowy: z Iranu przez Palestyn\u0119 i Egipt, a\u017c do W\u0142och, gdzie wzi\u0105\u0142 udzia\u0142 w bitwie o Monte Cassino. Od tamtego czasu posta\u0107 Wojtka sta\u0142a si\u0119\u00a0 symbolem 22 Kompanii Zaopatrywania Artylerii <\/strong>\u2013 jednostki, do kt\u00f3rej przynale\u017ca\u0142. Najbardziej popularn\u0105 ilustracj\u0105 oddaj\u0105c\u0105 jego misj\u0119 jest nied\u017awied\u017a nios\u0105cy w \u0142apach pocisk artyleryjski.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Pomnik wojtka w \u017baganiu, Polska<\/p>\n

O wspania\u0142ym i sympatycznym zwierz\u0119ciu powsta\u0142o wiele legend i opowie\u015bci, niezale\u017cnie jednak, co by\u0142o prawd\u0105, a co lekkim nadu\u017cyciem, nied\u017awied\u017a sta\u0142 si\u0119 maskotk\u0105 wojska pozbawionego ojczyzny. By z\u0142agodzi\u0107 nieco \u017co\u0142nierski los, niepewno\u015b\u0107, brak domu i bliskich,\u00a0 dow\u00f3dcy tolerowali obecno\u015b\u0107 zwierz\u0105t b\u0119d\u0105cych namiastk\u0105 normalno\u015bci. Je\u015bli wierzy\u0107 przekazom, w 22. Kompanii znale\u017ali si\u0119 tak\u017ce: pies, ma\u0142pa, \u015bwinki morskie, papuga oraz go\u0142\u0105b. Oczywi\u015bcie nied\u017awiadek budzi\u0142 najwi\u0119cej emocji. Wychowany w\u015br\u00f3d ludzi okaza\u0142 si\u0119 niezwykle \u0142agodnym stworzeniem. Nie musia\u0142 by\u0107 agresywny, by budzi\u0107 respekt. Wystarczy\u0142o, przecie\u017c, gdy stan\u0105\u0142 na tylnych \u0142apach\u2026<\/p>\n

POWOJENNE LOSY WOJTKA<\/u><\/strong><\/h4>\n

Niestety powojenna historia m\u0119\u017cnego nied\u017awiedzia nie ko\u0144czy si\u0119 najbardziej szcz\u0119\u015bliwie. Po zako\u0144czeniu dzia\u0142a\u0144 zbrojnych wielu \u017co\u0142nierzy Armii Andersa nie mog\u0142o powr\u00f3ci\u0107 do ojczyzny, dlatego Wojtek wraz z kompanami zosta\u0142 przetransportowany do Szkocji, gdzie trafi\u0142 do ogrodu zoologicznego w Edynburgu. Dawni przyjaciele przez wiele lat odwiedzali go w nowym domu, a ten zawsze cieszy\u0142 si\u0119, s\u0142ysz\u0105c polski j\u0119zyk. Niestety, zwierz\u0119 przyzwyczajone do ci\u0105g\u0142ego ruchu, a nade wszystko \u017cycia w\u015br\u00f3d ludzi nie odnalaz\u0142o si\u0119 w rzeczywisto\u015bci ograniczonego przestrzennie wybiegu. I cho\u0107 Wojtek niew\u0105tpliwie by\u0142 gwiazd\u0105 szkockiego zoo jego \u017cycie diametralnie si\u0119 zmieni\u0142o. Polski \u017co\u0142nierz na czterech \u0142apach zmar\u0142 2 grudnia 1963 roku pozostawiaj\u0105c za sob\u0105 nie\u015bmierteln\u0105 legend\u0119.<\/p>\n

Ta niewiarygodna historia szybko sta\u0142a si\u0119 inspiracj\u0105 dla artyst\u00f3w i literat\u00f3w. O Wojtku powsta\u0142y liczne ksi\u0105\u017cki, artyku\u0142y, filmy, dokumenty i reporta\u017ce. \u201eMi\u015b\u201d doczeka\u0142 si\u0119 tak\u017ce kilku pomnik\u00f3w \u2013 w Polsce, Szkocji, a nawet we W\u0142oszech! Jeden z nich mo\u017cecie zobaczy\u0107 w krakowskim Parku im. Henryka Jordana. Wyprostowany, z podniesion\u0105 do g\u00f3ry \u0142ap\u0105 zapewne wspomina niezliczone przygody swego \u017co\u0142nierskiego losu\u2026<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Je\u015bli chcecie bli\u017cej pozna\u0107 histori\u0119 Wojtka, odsy\u0142am Was do wspania\u0142ych dzieci\u0119cych ksi\u0105\u017cek:<\/p>\n